Hàng lốc, hàng cắt, hàng kiện, hàng hình: gọi đúng tên khi hỏi giá xốp EPS cho công trình

Người mua vật tư gọi tới nhà máy xốp và nói "cho em giá xốp". Người bán hỏi lại: "Anh lấy hàng lốc, hàng kiện hay hàng hình?" Nếu bạn chưa quen nghề, câu hỏi đó nghe như tiếng lóng. Nhưng nó quyết định bạn được báo theo đơn vị nào, giao bằng cách nào và so sánh với nơi khác ra sao.

Bài này giải thích bốn dòng hàng của một nhà máy xốp EPS theo đúng cách người trong nghề gọi, dành cho nhà thầu, đội mua vật tư và chủ đầu tư đang cần xốp cho công trình.

Vì sao cần gọi đúng tên

Cùng là xốp EPS trắng, nhưng một khối nguyên, một chồng tấm cắt sẵn, một kiện tấm mỏng và một chi tiết đúc khuôn là bốn sản phẩm khác nhau về cách làm, về chi phí và về cách tính tiền. Hỏi giá mà không nói rõ dòng hàng thì mỗi nhà cung cấp sẽ tự hiểu một kiểu, và ba báo giá nhận về không so được với nhau.

Gọi đúng tên còn giúp bạn tránh mua nhầm. Hàng kiện nhẹ rất hợp để chèn lót và chống nóng, nhưng không phải thứ để kê dưới sàn chịu tải. Hàng hình rất hợp cho chi tiết lặp lại số lượng lớn, nhưng không đáng làm khuôn cho vài chục cái.

Hai dây chuyền, bốn dòng hàng

Mọi sản phẩm xốp EPS đều bắt đầu từ hạt nhựa được làm nở bằng hơi nước. Sau bước đó, nhà máy đi theo hai hướng.

Hướng thứ nhất là đúc khối. Hạt nở được đưa vào khuôn khối lớn, ép thành một khối chữ nhật, để ổn định rồi mới bán nguyên khối hoặc cắt ra bằng dây nhiệt. Hàng lốc, hàng cắt và hàng kiện đều đi ra từ hướng này. Bài xốp khối là gì nói thêm về khối và cách dùng.

Hướng thứ hai là đúc hình. Hạt nở được bơm vào một bộ khuôn có sẵn hình dạng của chi tiết, trên máy định hình mà trong xưởng hay gọi gọn là máy hình. Mỗi lần đóng mở khuôn cho ra các chi tiết đã đúng hình, không cần cắt. Đó là hàng hình. Quy trình chi tiết có trong bài xốp định hình là gì.

Hàng lốc: nguyên khối

Hàng lốc là khối xốp nguyên, chưa cắt. Người mua thường là xưởng tự có máy cắt, đơn vị làm mô hình, sân khấu, hoặc công trình cần khối lớn để nâng nền và lấp khối. Hàng lốc được phân theo cân nặng của một khối, vì cân nặng trên cùng một kích thước khối chính là tỷ trọng.

Điểm cần nhớ khi so giá hàng lốc: kích thước khối của mỗi nhà máy có thể khác nhau, nên giá một khối không so trực tiếp được. Phải quy về giá trên một ký hoặc trên một mét khối.

Hàng cắt: tấm theo quy cách

Hàng cắt là khối được cắt thành tấm hoặc thành chi tiết theo kích thước khách đưa: tấm lót, tấm cách nhiệt, lõi cho xưởng làm panel, miếng chèn. Tỷ trọng và độ dày do khách chọn theo hạng mục. Vì có thêm công cắt và phần đầu thừa, hàng cắt có chi phí cao hơn hàng lốc cùng tỷ trọng.

Đây là dòng phù hợp khi công trình cần tỷ trọng cụ thể và kích thước chính xác, ví dụ tấm lót sàn chịu tải hay tấm cách nhiệt cho kho.

Hàng kiện: tấm nhẹ đóng kiện

Hàng kiện là tấm phẳng thuộc dòng nhẹ, được cắt theo vài quy cách phổ biến rồi bó lại thành từng kiện để dễ đếm, dễ bốc và dễ chở. Người mua không đặt tỷ trọng riêng cho từng đơn mà lấy theo quy cách có sẵn, nên hàng kiện thường có sẵn nhanh và hợp với nhu cầu chèn lót, chống nóng, chèn khe ở công trình.

Vì nhẹ và cồng kềnh, hàng kiện hay được tính theo khối, tức theo mét khối, thay vì theo ký. Bài xốp kiện cho công trình xây dựng đi sâu vào quy cách, cách dùng và giới hạn của dòng này.

Hàng hình: đúc từ máy hình

Hàng hình là chi tiết đúc trong khuôn riêng: góc bảo vệ, thanh nẹp, khay, bộ đệm ôm sát một sản phẩm. Ưu điểm là mọi chi tiết giống hệt nhau, bề mặt kín, không có đầu thừa, và giá mỗi chi tiết thấp khi số lượng lớn. Điều kiện là phải có khuôn, tức có một khoản đầu tư ban đầu và một khoảng thời gian làm khuôn.

Ở công trình, hàng hình thường xuất hiện dưới dạng bao bì bảo vệ vật tư hoàn thiện: thiết bị vệ sinh, cửa, kính, thiết bị điện nước. Nếu chi tiết bạn cần chỉ vài chục cái, cắt từ khối thường hợp lý hơn làm khuôn.

Bảng: bốn dòng hàng cạnh nhau

Dòng hàng	Làm ra thế nào	Thường bán theo	Hợp với	Lưu ý
Hàng lốc	Đúc khối, bán nguyên khối	Ký hoặc khối, phân theo cân nặng một khối	Xưởng tự cắt, nâng nền, mô hình	Kích thước khối mỗi nơi một khác, đừng so giá theo khối
Hàng cắt	Cắt từ khối theo kích thước khách	Tấm, mét khối hoặc ký, theo tỷ trọng đặt	Lót sàn, cách nhiệt, lõi cho xưởng panel	Nêu rõ tỷ trọng, độ dày, dung sai
Hàng kiện	Tấm nhẹ cắt sẵn, bó thành kiện	Kiện hoặc mét khối	Chèn lót, chống nóng, chèn khe	Không dùng cho hạng mục chịu tải
Hàng hình	Đúc trong khuôn trên máy hình	Cái, bộ	Chi tiết lặp lại số lượng lớn	Cần khuôn; thống nhất rõ "bộ" gồm mấy miếng

Ba nhầm lẫn thường gặp

"Xốp tấm nào cũng là hàng kiện." Không. Hàng kiện là tấm nhẹ theo quy cách có sẵn. Một tấm dày, tỷ trọng cao, cắt theo kích thước riêng để lót sàn kho là hàng cắt, và hai loại này không thay được cho nhau dù nhìn bề ngoài giống nhau.

"Hàng hình thì đắt hơn hàng cắt." Tính trên một ký thì chi tiết đúc khuôn thường cao hơn, vì có công đúc và chi phí khuôn. Nhưng tính trên một chi tiết hoàn chỉnh với số lượng lớn thì thường thấp hơn, vì không có đầu thừa và không tốn công cắt, dán từng cái.

"Cứ lấy loại nhẹ nhất cho rẻ." Loại nhẹ rẻ hơn trên một khối, nhưng mềm hơn, dễ móp hơn và không chịu được tải. Dùng sai chỗ thì phần tiết kiệm mất ngay ở lần sửa đầu tiên.

Một công trình có thể dùng cả bốn dòng

Lấy một nhà xưởng đang xây làm ví dụ. Phần nâng nền hoặc lấp khối có thể dùng hàng lốc. Sàn kho và vách cần cách nhiệt dùng hàng cắt theo tỷ trọng và độ dày của thiết kế. Khe co giãn giữa các khối bê tông, lớp chống nóng tạm dưới mái và việc chèn lót vật tư dùng hàng kiện. Còn thiết bị vệ sinh, cửa, thiết bị điện nước chở tới công trình thì được bọc trong hàng hình do nhà cung cấp thiết bị đặt đúc.

Hiểu được sự phân vai đó, người mua vật tư sẽ gom được đơn hàng hợp lý hơn: những dòng lấy chung một nhà máy thì đi chung chuyến xe, chung một đầu mối kỹ thuật và chung một cách kiểm hàng khi nhận.

Hỏi giá thế nào cho đúng

Một yêu cầu báo giá tốt nêu được năm điều: dòng hàng, hạng mục sử dụng, kích thước, số lượng theo từng đợt và địa điểm giao. Với hàng lốc và hàng cắt, thêm cân nặng khối hoặc tỷ trọng mong muốn. Với hàng kiện, thêm quy cách tấm và số khối. Với hàng hình, gửi bản vẽ hoặc mẫu, và nói rõ đơn vị: một "bộ" gồm mấy miếng, vì nhầm đơn vị là nhầm cả giá lẫn số lượng.

Nếu bạn chưa chắc nên dùng dòng nào, hãy mô tả hạng mục và tải trọng thay vì tự chọn. Nhà máy sẽ đề xuất dòng hàng và tỷ trọng, rồi bạn xác nhận lại. Cách chọn tỷ trọng theo nhu cầu có trong bài tỷ trọng xốp EPS và cách chọn.

Mốp Xốp Minh Phát làm những dòng nào

Nhà máy tại Bàu Bàng, Bình Dương có cả hai dây chuyền, nên làm đủ bốn dòng: hàng lốc, hàng cắt theo quy cách, hàng kiện và hàng hình theo khuôn của khách, với hơn 30 năm trong nghề. Hàng của nhà máy đã đi theo tiêu chuẩn của khách hàng xuất khẩu Nhật Bản. Với tấm lõi, nhà máy cung cấp phần lõi xốp cho các xưởng làm panel, không cán tôn và không bán tấm panel thành phẩm; nhà máy cũng không nhận thầu thi công.

Gửi hạng mục, kích thước, số lượng theo đợt và địa điểm giao về blueskyhuynhhuynh@gmail.com. Nếu chưa rõ nên lấy dòng hàng nào, cứ mô tả công việc, kỹ thuật của nhà máy sẽ đề xuất.