Tấm xốp EPS cho nhà lắp ghép, văn phòng container và cabin công trường

Một văn phòng container 20 feet giữa công trường Bình Dương, mười giờ sáng, cửa đóng, máy lạnh chưa bật: bên trong nóng hơn ngoài sân. Vỏ thép không phải là lớp cách nhiệt, nó chỉ là lớp che mưa.

Bài này viết cho người mua vật tư của xưởng đóng cabin và nhà lắp ghép: tấm xốp EPS đặt ở đâu, hỏng ở đâu, đặt hàng thế nào. Nói rõ phạm vi ngay: Mốp Xốp Minh Phát cấp tấm xốp EPS và lõi xốp EPS cho tấm panel, không cán tôn, không bán panel thành phẩm, không nhận thầu thi công — đơn vị đóng cabin mới là người dựng ra sản phẩm cuối.

Vì sao một hộp thép không cách nhiệt là không ở được

Thép gần như không cản nhiệt. Thép dẫn nhiệt rất mạnh; so với xốp EPS thì gần như không cản được gì. Nắng đốt mặt ngoài tấm tôn hay vách container thì gần như tức thì mặt trong nóng theo.

Thể tích nhỏ nên nhiệt độ nhảy nhanh. Nhà xưởng có hàng nghìn mét khối không khí và nền bê tông để hãm lại; một cabin chỉ có vài chục mét khối và gần như không có gì hấp thụ bớt, nên cùng một lượng nhiệt qua vỏ, nó nóng lên nhanh hơn nhiều lần.

Mái bị đốt mạnh nhất. Mặt trần nhận bức xạ gần như vuông góc suốt trưa rồi bức xạ thẳng xuống đầu người ngồi, nên bật quạt vẫn thấy hầm. Đêm thì ngược lại, vỏ thép nguội rất nhanh; biên độ dao động trong ngày mới là thứ phá hoại thiết bị và hồ sơ bên trong. Thêm khoản ít ai tính trước: trong hộp thép trần, máy lạnh chạy gần như liên tục mà vẫn không giữ nổi nhiệt độ cài đặt.

Mua lõi xốp hay mua panel thành phẩm? Bài này nói về tấm xốp EPS — phần lõi mà nhà máy sản xuất. Nếu cabin lắp ghép của bạn dùng tấm panel đã cán tôn sẵn thay vì lõi xốp rời, thì bài tấm panel EPS cho nhà lắp ghép và nhà tiền chế mới là bài đúng; phần panel thành phẩm do xưởng cán panel thực hiện, nhà máy chỉ cung cấp lõi xốp cho họ.

Tấm xốp nằm ở đâu: mái, vách, sàn

Nguyên tắc duy nhất cần nhớ: lớp cách nhiệt phải liên tục. Bọc kín năm mặt mà hở một mặt thì mặt hở đó gánh phần lớn lượng nhiệt truyền vào.

Mái và trần. Hai cách làm. Một là dùng tấm panel mái do xưởng cán, bên trong là lõi xốp EPS — chúng tôi cấp lõi cho xưởng đó. Hai là làm trần giả dưới mái tôn rồi đặt tấm xốp lên khung trần, chừa khoang khí có lối thoát ra hai đầu hồi. Cách thứ hai rẻ và dễ sửa hơn.

Vách. Cabin khung thép thì tấm cắt đúng bước xương, chèn khít giữa các thanh, rồi phủ tấm hoàn thiện bên trong. Container cải tạo thì dán vào mặt trong vách sóng và phải chèn cả phần lõm của sóng: bỏ trống các rãnh đó là chừa sẵn đường cho nhiệt và ẩm chạy dọc chiều cao vách.

Sàn. Phần hay bị bỏ qua nhất. Cabin kê cao trên dầm, bên dưới trống, thì sàn thép nhận cả hơi nóng lẫn hơi ẩm bốc lên từ nền. Lớp xốp kê giữa dầm sàn và ván sàn xử lý phần nhiệt, và phải chọn tỷ trọng cao hơn vách vì có tải đi lại. Phần ẩm thì không: EPS hút nước ít nhưng nó không phải lớp cản ẩm và không thay được lớp chống thấm. Hơi ẩm bốc lên từ nền phải do một lớp cản ẩm riêng đảm nhiệm, đặt ở mặt dưới lớp xốp tức phía nóng ẩm; bỏ qua lớp đó thì mặt dưới ván sàn trở thành bề mặt lạnh mới và mục dần từ dưới lên.

Ngưng tụ trong vỏ kim loại và chuyện mặt hơi

Vỏ thép kín hơi, vừa là ưu điểm vừa là cái bẫy. Hơi nước gặp bề mặt lạnh dưới điểm sương thì đọng thành nước, và trong cabin kim loại luôn có sẵn những bề mặt như vậy.

Ở miền Nam, hơi ẩm gần như quanh năm đi từ ngoài vào trong: ngoài sân hơn ba mươi độ, trong phòng bật lạnh khoảng hai mươi lăm độ. Khí ngoài trời luồn qua khe chân vách, quanh ô cửa hay lỗ xuyên vít tới mặt sau lớp ốp đã nguội là ngưng tụ ngay trong lòng vách. Nước đó không ai thấy: nó thấm xuống chân vách, làm khung thép gỉ từ bên trong.

Chiều ngược lại xảy ra ở cabin ngủ ca: hơi ẩm từ người, ấm nước, quần áo phơi gặp mặt trong mái tôn đã nguội về đêm rồi nhỏ giọt xuống. Anh em công trường gọi là trần đổ mồ hôi và hay quy oan cho mái dột.

Tấm xốp EPS có cấu trúc ô kín, hút nước rất ít, không phải nguồn gây ẩm; vấn đề là đường đi của hơi ẩm quanh nó. Ba việc. Một, hiểu đúng mặt nào có nguy cơ. Trong công trình chạy máy lạnh, nhiệt đi từ ngoài vào, nên mặt trong của lớp ốp luôn ấm hơn không khí phòng và không đọng sương từ phía trong. Nguy cơ nằm ở mặt sau lớp ốp: khí nóng ẩm ngoài trời luồn vào lòng vách rồi gặp bề mặt đã nguội theo phòng. Lớp cách nhiệt càng dày thì mặt đó càng lạnh, nên thứ quyết định không phải là tăng độ dày mà là chặn đường khí ẩm vào vách. Hai, chèn kín mối nối, vị trí xuyên vít, hộp điện và ống điều hòa; một khe hở nhỏ mà thông suốt hại hơn cả mét vuông vật liệu kém. Ba, đặt lớp chắn hơi đúng phía. Lớp chắn hơi đặt ở phía có áp suất hơi cao hơn — thường là phía nóng ẩm, riêng công trình chủ động tạo ẩm như nhà yến thì phía đó lại là bên trong. Với cabin chạy máy lạnh, phía đó là bên ngoài, giống vách kho lạnh và ngược với nhà yến; dán màng kín ở mặt trong là nhốt ẩm trong vách.

Mỗi thanh thép xuyên qua lớp xốp là một cầu nhiệt, nơi ngưng tụ xuất hiện trước tiên: vệt mốc đen chạy thành đường thẳng đều trên tường cabin chính là hình chiếu của hệ xương thép.

Giữ khối nhà đủ nhẹ để còn chở và cẩu được

Nhà lắp ghép khác nhà xây ở một điểm: nó phải đi được. Đóng ở xưởng, cẩu lên xe, chạy hàng trăm cây số, cẩu xuống, vài tháng sau lặp lại ở công trường khác. Mỗi ki-lô-gam cộng thêm là cộng vào tải cẩu, tải trục xe và lực vặn khung khi bốn góc cẩu không đều.

Đây là chỗ xốp EPS thắng rõ: tỷ trọng thường dùng nằm trong khoảng mười mấy tới trên hai mươi ki-lô-gam trên mét khối, nên một mảng vách rộng cả mét vuông vẫn nhấc được bằng một tay. Hệ quả dây chuyền mới đáng tiền: vỏ nhẹ cho phép xương thép mảnh hơn, bệ đỡ và móng tạm cũng nhẹ theo — chuỗi này chúng tôi viết riêng trong bài tấm xốp EPS nhẹ giúp giảm kết cấu thép và móng nhà xưởng.

Cabin bị rung và bị di dời: tấm xốp phải sống sót

Đây là khác biệt lớn nhất giữa tấm cho nhà cố định và tấm cho nhà lắp ghép, cũng là điều hay bị bỏ qua lúc so giá. Trên đường, cả khối nhà rung nhiều giờ và xóc mạnh qua ổ gà; khi cẩu, khung vặn nhẹ và các tấm bên trong xê dịch.

Loại không chịu nổi là loại hạt chưa kết dính đủ. Bẻ một mẩu ra thấy vết gãy đi vòng quanh các hạt tròn, lấm tấm hạt còn nguyên hình, vuốt tay là rụng. Tấm ấy ốp lên vách trông y hệt tấm tốt. Sau vài chuyến đường, mép mòn dần, tấm tụt xuống vài phân và để lại khoảng trống ở đỉnh vách, đúng chỗ khí nóng tụ lại.

Tấm đạt chuẩn thì vết gãy xuyên qua thân hạt, mép cắt sắc gọn, vuốt tay không rụng hạt; cách kiểm bằng tay ngay tại kho chúng tôi mô tả trong bài nhận biết tấm xốp EPS đạt chuẩn và hàng trôi nổi. Kèm theo hai yêu cầu: tấm phải ủ đủ trước khi cắt, nếu không nó còn co tiếp sau khi lắp và tự tạo khe hở; mép cắt phải thẳng đều để chèn khít vào khung, vì chỗ nhét bù bằng mẩu vụn luôn là chỗ nhiệt và ẩm đi qua trước tiên.

Chậm cháy không có nghĩa là không cháy

Nói thẳng, vì hiểu sai ở đây thì mất mạng người. Xốp EPS là vật liệu hữu cơ và nó cháy được. Loại có phụ gia chậm cháy khó bắt lửa hơn và có xu hướng tự tắt khi rút nguồn lửa, nhưng chậm cháy không đồng nghĩa với không cháy.

Hệ quả rất cụ thể: lớp xốp phải luôn nằm kín trong lớp bọc không cháy — tôn, tấm xi măng sợi, thạch cao, vữa hoặc bê tông — kể cả ở khoang trần và hộp kỹ thuật, những chỗ khuất mắt hay bị bỏ qua.

Rủi ro lớn nhất đến từ lúc thi công và sửa chữa: hàn, cắt, khò trên mái ngay cạnh vách đã ốp xốp. Sau đó là điện: đi dây trong ống, tách máng đèn và ổ cắm ra khỏi lớp xốp. Công trình có yêu cầu phòng cháy chữa cháy thì tuân thủ quy định hiện hành ngay từ khâu chọn vật liệu; phần này chúng tôi tổng hợp trong bài tiêu chuẩn PCCC và an toàn cháy với xốp EPS.

Quy cách nên chốt trước khi đặt hàng

Bảng dưới là điểm khởi đầu cho cabin ở điều kiện miền Nam; con số cuối phụ thuộc công năng, vì phòng ngủ ca đêm, phòng họp chạy lạnh cả ngày và kho vật tư không giống nhau.

Chọn độ dày là quyết định tốn tiền nhất; chúng tôi phân tích theo từng mức trong bài chọn độ dày tấm xốp EPS 1cm, 3cm, 5cm hay 10cm, còn nhóm quy cách cho mái nằm ở dòng tấm xốp cách nhiệt mái tôn. Đừng mua theo giá tấm mà không hỏi tỷ trọng: hai tấm cùng độ dày mà chênh giá rõ rệt thì gần như chắc chắn chênh ở tỷ trọng và độ kết dính hạt.

Đặt hàng tại nhà máy Bàu Bàng, Bình Dương

Mốp Xốp Minh Phát có hơn 30 năm trong nghề xốp EPS, công ty thành lập năm 2007, nhà máy tại Bàu Bàng, Bình Dương. Hệ thống quản lý chất lượng của nhà máy được xây dựng theo tiêu chuẩn ISO 9001:2015. Hàng của nhà máy đã đi theo tiêu chuẩn của khách hàng xuất khẩu Nhật Bản, nghĩa là dung sai và độ đồng đều giữa các tấm trong một lô được kiểm theo quy trình có sẵn.

Nhắc lại phạm vi: nhà máy làm tấm xốp EPS, xốp khối và lõi xốp EPS cho tấm panel. Không cán tôn, không bán panel thành phẩm, không sản xuất thùng xốp hay hộp xốp giữ lạnh, không nhận thầu dựng nhà lắp ghép.

Gửi yêu cầu báo giá kèm bốn thông tin là đủ: độ dày và kích thước tấm hoặc bản vẽ bước xương; tỷ trọng mong muốn hoặc mô tả công năng để nhà máy đề xuất; số lượng cùng tiến độ giao; nơi nhận hàng. Nói rõ hàng dùng cho cabin di động để xưởng đóng kiện chống va. Liên hệ qua email: blueskyhuynhhuynh@gmail.com